Porozumienie na rzecz Muzeum Dzieci Zamojszczyzny podpisane przez samorząd i uczelnię

W Zamościu rodzi się inicjatywa, która ma ocalić od zapomnienia losy najmłodszych ofiar okupacji. Pod dachem uczelni miejscy i wojewódzcy przedstawiciele oraz środowisko Dzieci Zamojszczyzny zadeklarowali wolę wspólnego działania przy powstaniu nowej placówki pamięci. Ma ona łączyć funkcje muzeum, edukacji i wsparcia dla tych, którzy do dziś noszą konsekwencje odebranego dzieciństwa. Spotkanie stało się pierwszym formalnym krokiem na drodze od idei do konkretów.

• Muzeum Dzieci Zamojszczyzny w planach powiatu i uczelni
• Jak Zamość ma pamiętać tamte wydarzenia

Muzeum Dzieci Zamojszczyzny w planach powiatu i uczelni

Podczas spotkania w murach Akademii Zamojskiej, które odbyło się 21 października, przedstawiciele samorządu, władz wojewódzkich oraz środowiska Dzieci Zamojszczyzny podpisali list intencyjny w sprawie utworzenia Muzeum Dzieci Zamojszczyzny. Dokument ma charakter deklaracji współpracy i ma być punktem wyjścia do dalszych ustaleń organizacyjnych i finansowych.

Pisemną deklarację złożyli m.in. Stanisław Grześko jako reprezentant Powiatu Zamojskiego, przedstawiciele Urzędu Marszałkowskiego: Marcin Szewczak oraz Krzysztof Gałaszkiewicz, a także Prezydent Miasta Rafał Zwolak, Rektor dr hab. Paweł Skrzydlewski, prof. AZ oraz przedstawicielka środowiska Dzieci Zamojszczyzny Jadwiga Czerw. Wystąpienia stron podkreślały, że idea muzeum ma służyć pamięci o tysiącach dzieci, które podczas niemieckich wysiedleń i prób germanizacji zostały brutalnie oderwane od rodzin i ojczyzny.

“Muzeum powinno pełnić funkcję wsparcia dla nas, którzy przez całe swoje życie niesiemy w sobie konsekwencje odebranego dzieciństwa. Niech stanie się miejscem gdzie możemy się spotykać, opowiadać nasze historie, dzielić wspomnieniami i wzajemnie odnajdywać siłę. Niech będzie przestrzenią, która daje nam poczucie, że nasza przeszłość ma znaczenie, że nasze doświadczenia są szanowane, a głos Dzieci Zamojszczyzny nie zostanie zapomniany. Prosimy również o podjęcie działań ustanowieniem dnia 27 listopada Narodowym Dniem Pamięci Dzieci Zamojszczyzny, w rocznicę rozpoczęcia masowych wysiedleń. Data ta powinna przypominać o cierpieniu dzieci, zbrodni okupanta i o tym, że Polska nie zapomina o swoich dzieciach i o swoich obywatelach”
— Jadwiga Czerw, Wiceprezes Zarządu Okręgowego Środowiska Dzieci Zamojszczyzny w Zamościu

W swoim wystąpieniu Stanisław Grześko zaznaczył, że Powiat Zamojski będzie angażował się w inicjatywy edukacyjne i historyczne mające na celu przekazywanie wiedzy o Dzieciach Zamojszczyzny młodszym pokoleniom. Podpisanie listu intencyjnego uczestnicy określili jako symbol bliskiej współpracy między powiatem, uczelnią i innymi instytucjami regionu przy ochronie dziedzictwa historycznego.

Jak Zamość ma pamiętać tamte wydarzenia

Podpisana deklaracja to ważny sygnał, ale jednocześnie początek długiego procesu. Muzeum ma pełnić nie tylko funkcję wystawienniczą, lecz także być przestrzenią spotkań, terapii pamięci i edukacji historycznej. To oczekiwanie, które wybrzmiało podczas spotkania przede wszystkim z ust osób, które same doświadczyły wysiedleń.

W praktyce utworzenie placówki będzie wymagać dalszych ustaleń dotyczących lokalizacji, finansowania i programu merytorycznego oraz formalnej współpracy między partnerami wymienionymi w liście intencyjnym. Wśród postulatów znalazła się też prośba o ustanowienie 27 listopada dniem pamięci — krok, który potrzebuje decyzji państwowych organów.

Inicjatywa została zaprezentowana jako zobowiązanie wobec pamięci i kolejnych pokoleń. Teraz kluczowe będzie przełożenie intencji na konkrety, tak by muzeum stało się trwałym miejscem upamiętnienia i wsparcia dla Dzieci Zamojszczyzny oraz przestrzenią edukacji dla mieszkańców Zamościa i regionu.

na podstawie: Powiat Zamojski.